Het echte avontuur!

De Pamir Highway, een uitdaging voor vele fietsers en motorrijders. Voordat ik echter aan de Pamir Highway kan beginnen, moet ik eerst de grens van Uzbekistan en Tadjikistan over. Inmiddels al gewend aan de langdurige grensovergangen, kom ik mentaal goed voorbereid aan bij de grens. Deze mentale voorbereiding blijkt al snel geen overbodige luxe. Al mijn hotelregistraties moeten overlegd worden, mijn motorverzekering voor Oezbekistan moet getoond worden, mijn hele bepakking moet worden gecontroleerd, mijn foto’s op het fototoestel worden bekeken, mijn laptop wordt onderzocht …… en dan blijkt er ineens een probleem! Een grenswacht komt op me af gesneld: “Oh mister, big problem!”. Niet eens meer verbaast over het feit dat er een probleem is geconstateerd, kijk ik de man aan. “Je hebt dollars, maar toen je het land in kwam had je euro’s”. De euro’s had ik gewisseld voor Oezbeekse valuta en daarnaast had ik nog dollars gepind in het hotel in Urgench. Wat het probleem is van deze ophef ontgaat mij weer eens volledig. Na schaapachtig lachend de man aangekeken te hebben, loopt de man weg en komt hij terug met een nieuw formulier dat ik moet invullen. “No dollars!” is de aanwijzing voor het invullen van het formulier. Invullend dat ik alleen maar euro’s heb, loopt de man goedkeurend weg en kan ik naar het volgende loket. Na al het bureaucratische geneuzel kan ik eindelijk Tadjikistan in rijden.

Aangezien ik door de hitte en al de wegomleidingen geen goedkoop hotel kan vinden in Dushanbe, besluit ik om me klaar te maken voor een nachtje tent.IMGP0833In Oezbekistan had ik vanwege de registratieverplichting geen gebruik gemaakt van mijn kampeerspullen, dus ik was ook wel weer eens toe aan een nachtje buitenlucht. Zodra ik de tent heb opgezet begint het ineens te onweren en keihard te regenen. Liggend in mijn tentje val ik al snel in slaap. De volgende dag is het resultaat van de regenval goed te zien; de wegen zijn nat en overal liggen plassen.

Ik ga weer op pad over de weg die rechtstreeks naar de Pamir Highway leidt. Dit lijkt met betrekking tot avontuur een goede keuze! De weg bestaat uit grind, stenen en roodachtige zandondergrond, die aan de ene kant langs een bergwand loopt en aan de andere kant langs een ravijn. Gelukkig is het erg rustig op deze route. Achteraf blijkt deze weg dan ook geen doorgaande weg te zijn. Ook hier blijkt het heftige weer van de dag ervoor zijn impact te hebben gehad. De roodachtige zandondergrond is op veel plaatsen veranderd in een verraderlijke glibberweg en water stroomt op veel plaatsen van bovenaf van de berg naar beneden over de weg. Nieuwe natuurlijke riviertjes zijn het gevolg.P1020198Sommige stroompjes lijken al langer te bestaan en zijn bezaaid met dikke keien. Om zeker te weten dat de motor de doorgang kan maken, loop ik bij sommige stroompjes het water in en creëer ik een rijdbaar pad. Dit kan echter niet voorkomen dat ik ineens vol op de rem moet voor een naderende auto en dat ik me, bij het voorzetten van mijn weg, met mijn achterwiel in graaf in het stroompje. De bestuurder van de auto stapt resoluut uit, springt met zijn schoenen in het water en begint te duwen. Na een goede samenwerking kan ik mijn weg vervolgen.

Na een tijdje voortgekropen te zijn op deze weg kom ik bij een stuk waar een gedeelte is weggeslagen door het water. Mannen die werkzaam zijn om de weg te repareren, roepen me de ideale lijn toe. “BAM!” het voorwiel ketst af op een dikke steen en de Tenere komt in een hoek te hangen, waarbij het onmogelijk blijkt om hem zelf overeind te houden. Liggend in het water, komt de soundtrack van Das Boot in me opzetten. Al snel realiseer ik me gelukkig dat ik beter de noodknop kan indrukken in plaats van sonar geluidjes na te bootsen. De mannen komen toegesneld en al snel sta ik weer aan de overkant. Nadat ik eindelijk weer op weg ben, doet zich al snel het volgende probleem aan. Ik kom bij een stuk weg, waarbij ik me afvraag waar de weg gebleven is. Een rivier, een hoop keien, maar voor mij totaal onduidelijk waar ik heen moet. Ik vermoed dat ik een afslag over het hoofd heb gezien en keer de motor. Op dat moment komt er net een Toyota Landcruiser langs gereden. Nieuwsgierig naar wat de Toyota gaat doen, draai ik de motor weer en kijk ik toe hoe de auto het water in rijdt. Na een tiental meter rechtdoor slaat de Toyota ineens af om na een tiental meters stroomopwaarts klaarblijkelijk weer op een weg uit te komen. Als gevolg van deze vertoning, kom ik tot de conclusie dat ik deze weg ook moet gaan. Na een bemoedigend woordje en een klopje op de tank gaat het gas er op. Over de keien en het grind dans ik me een weg door het water. Hartslag neemt toe, adrenaline begint te stromen, geluid van stenen tegen de diverse protectoren……….stroomopwaarts……en gas er weer goed op. “Momentum is je vriend” gaat als een refrein door mijn hoofd. En dan…………………asfalt! Vaste grond! Afgepeigerd kom ik tot de conclusie dat het tijd word om de tent maar weer eens op te zetten en wat te relaxen.
IMGP0839Dat blijkt een goed idee, want de volgende dag is het direct weer volle concentratie. Een weg is weggeslagen en naast de weg is een pad door het water gecreeerd. Na een goede nachtrust en na de eerdere ervaringen, draai ik me vol vertrouwen om en raus ik door het water. Een hobby uit mijn vroege jeugd komt weer boven; mijn kleding zo vies mogelijk maken met modder of andere vuiligheden. Een grote opspattende rode massa doet de motor en mijn motorpak veranderen in één grote moddervlek. Briljant!

Als ik bij een splitsing kom, kies ik ervoor om de brug over te gaan. De brug blijkt echter verderop geen gevolg te krijgen. Weer sta ik voor een rivier. Een auto staat stil in het water en een Kamaz wordt achteruit voor de auto gezet. Een hoop geschreeuw van aanwijzingen en van geduw door de omstanders, leidt ertoe dat de auto weer snel zijn weg kan vervolgen. En dan moet ik……aldus de omstanders. Het publiek neemt snel toe en staat verheugd te kijken als ik eerst even de toeren van de motor laat oplopen.P1020213 Midden in de rivier staat een man op een eilandje. De man heeft de functie van gids op zich genomen en hij geeft aan welk pad ik moet kiezen. Hoopvol rijd ik het water in en kom naast hem op het eilandje tot stilstand. Als ik mijn weg wil vervolgen ontstaat er discussie en wordt toch besloten dat ik mijn weg via een ander pad moet vervolgen. Als een mak schaap laat ik me leiden door de lokale bevolking. Zodra mijn voorwiel de andere kade op knalt, blijft mijn achterwiel vaststeken en graaft zich in. De bagage wordt eraf gehaald en met een paar man wordt de achterkant opgetild. Met een dot gas bevrijd ik me uiteindelijk uit deze benarde situatie. Euforisch sta ik aan de kant mijn bepakking weer op te pakken. Uiteraard geholpen door de toegesnelde kinderen. Als ik om kijk, zie ik een vrachtwagen door het water geleid worden. Op het juiste moment gaan een aantal mannen aan de vrachtwagen hangen om extra gewicht te creëren. Totdat er weer een goede doorwaadbare plaats is gecreëerd, lijkt het erop dat de lokale bevolking een dagtaak heeft aan het gidsen door het water. Ik besluit mijn weg voor te zetten om nog wat kilometers te maken deze dag. Na zo’n 300 kilometer op deze weg gereden te hebben ben ik nog steeds niet op de Pamir Highway. Het Tadjikistanavontuur is echter al in volle gang!




Oezbekistan, motorland?

Na twee weken Oezbekistan ben ik ervan overtuigd dat het land het niet moet hebben van de wonderschone natuur of de prachtig geplaveide en bochtige wegen. Ook het wegbeeld is enigszins saai te noemen met alleen maar de automerken Chevrolet, Deawoo en Lada. Overigens is het ook maar goed dat ze hier geen kwaliteitsauto’s heen verschepen, aangezien de Oezbeken ongegeneerd een halve koe in de laadbak kunnen drukken. Alleen over de vraag of ze hier leuke avontuurlijke paadjes hebben valt nog enigszins te discussiëren.

Na de laatste dag in Khiva onder het genot van een nieuw kaartspel en wat koude pilsners doorgebracht te hebben, besluit ik de volgende dag om het zijweggetje op mijn navigatiesysteem maar eens te volgen. Het blijkt echter dat de digitale kaart van Oezbekistan die ik gebruik, niet helemaal correct is (lees: totaal waardeloos). Al snel beland ik op gravelpaadjes die mij op het eerste gezicht de goede kant op leiden, maar die uiteindelijk totaal de verkeerde kant opgaan. Ook de variatie van ondergrond wisselt zich in een rap tempo af, gravel, asfalt en zand. Vooral het diepe losse zand heeft als gevolg dat mijn heupen worden losgeschud door de “adventureshuffle”. Na zo’n twee uur ploeteren, vanwege onder andere doodlopende wegen en niet varende veerboten, kom ik eindelijk weer op een “doorgaande” weg uit. Het is in zoverre doorgaand dat mensen me al toeterend de juiste afslagen aanwijzen. Dat allemaal zonder zelf aan te geven waar ik heen moet! Als ik uiteindelijk uitkom op de grote doorgaande weg richting Bukhara, kan ik eindelijk de snelheid weer wat opvoeren.

Als ik na een paar honderd kilometer op mijn benzinemeter kijk, slaat de schrik toe. Aangezien ik in Khiva nog getankt heb, ging ik er niet vanuit dat mijn benzinemeter al zover gedaald zou zijn. Hongerig en vermoeid van het offroad avontuur en van de kilometers op de saaie doorgaande weg, besluit ik om wat te gaan eten en te vragen hoe het zit met de tankstations.

Mijn eten wordt geserveerd in een wolk van vliegen en ook het antwoord op de vraag waar het dichtstbijzijnde tankstation is, bevalt me niet. Aangezien ik het volgens mijn berekening net zou kunnen halen met goede benzine, besluit ik het met de slechte benzine extra rustig aan te doen met een maximale snelheid van 50 km/u. Dit betekent nog zeker twee uur onderweg tot de volgende pomp en dan nog zeker een uur voor het laatste stuk naar Bukhara. Met tegenzin kom ik tot de conclusie dat ik wel moet eten wil ik niet van mijn motor afvallen onderweg.

Als ik na twee uur door de woestijn nog steeds geen pomp tegen gekomen ben, besluit ik om te stoppen bij een aantal mannen, die zich vakkundig ontdoen van grofvuil. Als antwoord op de vraag waar het dichtstbijzijnde tankstation is, komen ze met een 10 liter jerrycan uit de bus. Van een lege waterfles wordt een trechter gemaakt en de XT is weer voorzien van het o zo nodige sap.

Zonder problemen kom ik in Bukhara aan, alwaar ik tijdens een jaarlijks festival de stad kom binnen sturen. Silk and spices festival lees ik overal op de borden. P1020178 Het is een mega drukte, waarbij vooral de in lange zijde jurken geklede vrouwen opvallen. Goede reden om hier dus een aantal dagen langer te blijven hangen. Die nacht blijkt er nog een andere goede reden bij te komen. Mogelijk was de door vliegen omringde slaschik toch niet een heel goed idee. ‘s Ochtends bij het ontbijt geef ik aan alleen thee te willen vanwege mijn voedselvergiftiging. Het feit dat er een spices festival aan de gang is, is niet voor niets. Oezbekistan is onder andere bekend van de kruiden. Volgens de hosteleigenaar heeft hij precies wat ik nodig heb en hij komt aanzetten met een pot lekker gekruide thee. Na een dag doorgebracht te hebben in mijn airco gekoelde kamer, kan ik de volgende dag eindelijk de stad in.

Na een vrij relaxte tijd (lees: plov, koud bier bij meer dan 35 graden, wat lezen bij het Lyabi-hauz en het aanhoren van zéér slechte playback) in Bukhara begint het toch weer te kriebelen.P1020177De XT moet weer gestart worden. Zonder omwegen en via een tamelijk saaie weg wordt Samarkand bereikt. Via internet heb ik GPS-coördinaten gevonden van een goed hostel. Aangezien mijn navigatie geen plattegrond heeft van Samarkand probeer ik zo dicht mogelijk naar de GPS-coördinaten te sturen. Op 800m afstand van de coördinaten loop ik echter vast op een aantal toeristische gebouwen. Na wat aanwijzingen en verkeersovertredingen bereik ik uiteindelijk mijn hostel.

De eigenaar leidt me meteen naar boven naar een groot balkon alwaar de thee met koekjes al klaar staat. Op de helft van mijn pot thee, komt er nog een “zwerver” aangeschoven.IMGP0780 De Duitser, Matthias, heeft al 3 jaar Zuid -, Centraal Amerika, USA, Canada en Alaska achter de rug. In het hostel blijken ook nog een zestal fietsers van overal van de wereld aanwezig te zijn. Eén van de fietsers blijkt een kok, met als gevolg dat er ‘s avonds een fantastisch gezamenlijk maal klaar gemaakt wordt. De volgende dag besluit ik om de rest van mijn Oezbekistantijd door te brengen in het hostel in Samarkand. Tashkent is volgens de anderen niet heel speciaal en het lijkt erop dat de grensovergang in het zuiden makkelijker is dan de grensovergang bij Tashkent. Een vrij relaxte tijd in Samarkand is het gevolg. Al snel zijn we bekenden bij een eettentje, struinen we wat rond in Samarkand, liggen we wat in het zwembad te hangen en kijken we de finale van de Champions League. Na vier dagen in het hostel ben ik echter blij dat mijn visum van Tadjikistan in gaat en pak ik de boel op om te vertrekken. Voor mij is het inmiddels duidelijk, Oezbekistan is geen motorland! Snel op weg naar Tadjikistan; het Pamiravontuur kan beginnen!




Uzbeekse God

Het is 35 graden en ik ben in Urgench op zoek naar geld. Met mijn Visa card in de hand probeer ik bij de bank duidelijk te maken dat ik geld wil. De portier kijkt me vriendelijk aan en roept er iemand anders bij die mogelijk Engels kan. Al snel wordt duidelijk dat er geen dollars te krijgen zijn. Ik loop naar buiten. Als ik bij de motor ben, komt er een meisje achter me aan gesneld. Ze geeft aan dat ik aan de overkant moet zijn. Zodra ik bij de overkant het gebouw binnen treed, word ik vriendelijk ontvangen door de portier. Aangezien ik er voor deze zomerse temperaturen nogal vreemd uitzie met een motorpak en een helm in de hand, wil de portier eerst weten wat ik allemaal in mijn zakken heb. Na gevisiteerd te zijn, mag ik naar boven, alwaar mij alleen de Uzbeekse valuta eenheid Som aangeboden kan worden. Aangezien de bank een veel slechtere koers aanbiedt dan dat ze op straat aanbieden, wil ik alleen maar dollars. Ze verwijzen me door naar een andere bank in de buurt, waar ik in eerste instantie inderdaad dollars kan krijgen. Na overleg blijkt het ineens toch niet mogelijk te zijn. Reden krijg ik uiteraard niet te horen. Voor tekst en uitleg moet je niet in de Stans zijn is mij al wel duidelijk. Uiteindelijk krijg ik weer een andere naam van een bank waar ze mogelijk dollars hebben. Ik besluit om eerder gekregen advies ter harte te nemen en eens in het vier sterren hotel te proberen die ik passeer. De mensen in het hotel kijken mij vreemd aan als ik piepend van de laarzen door de grote lobby loop richting de hotelbalie. “Tuurlijk hebben we dollars!” is het verbaasde antwoord op mijn vraag. Zonder problemen haal ik vervolgens inderdaad dollars uit het bankautomaat; bedankt Wouter!

Na de speurtocht naar geld ben ik aardig wat vocht verloren. Als ik een bazaar zie waar ze ook gekoelde dranken verkopen, knijp ik in de rem en parkeer de motor. Stoppen op druk bezochte publieke plaatsen in Uzbekistan met een motor is alleen verantwoord in noodsituaties. Dorst is er daar duidelijk één van. Door de hitte en het gebrek aan vocht krijg ik het ineens hoog in de bol en waan ik me een Uzbeekse god. Met mijn verschijning en de daarbij behorende reacties van de omstanders kan dat haast ook niet anders.

Ik zie er, na 5 weken leven op de “weg”, uit als een volharde zwerver.P1020166Een voor mijn doen weelderige haargroei, besmet met straatvuil en omringd met een wolk van stof, dat bij elke piepende stap van de motorlaarzen weelderig opwaait. De motorlaarzen besmeurt van de modder van het doorwaden van een waterstroompje. De handschoenen gehavend en gescheurd. De helm bedekt met enkele lagen dode insecten. Het motorpak stoffig, vuil en met een onfrisse geur veroorzaakt door mijn speurtocht naar geld bij 35 graden. Kortom, in Europa het type negeren of een euro in de helm gooien.

Mijn focus is op de cóla. Ik drink nooit cóla aangezien ik als Achterhoeker dit woord niet schaamteloos kan uitspreken zonder een opmerking te krijgen over mijn te lang aangehouden ó. Hier in Uzbekistan maakt dat allemaal niet uit, want ik ben God. Mensen grouperen zich samen rondom mijn motor. De eerste vraag is “Waar kom je vandaan?”……althans….ik ken maar een paar woorden Russisch en als men iets aan mij vraagt dat ik niet begrijp, neem ik aan dat ze vragen waar ik vandaan kom en antwoord ik altijd met “Gollandia”.
Terwijl ik mijn cola bemachtigd heb, gonst het op de bazaar rond….”Gollandia”, “Gollandia”. Ik zit intussen in mijn eigen wereld met mijn cola. Ik denk terug aan de weg naar Urgench, waar de meisjes mij vanuit de auto toe zwaaiden, waarbij ze mijn naam vroegen en waarbij ik water aangeboden kreeg. Vrouwen met paraplu’s die mij na keken. De politie die vriendelijk lachte en mij de weg wees. Volwassen mannen met de duim omhoog terwijl ik passeer.

Ruw worden mijn herinneringen verstoord door de ijscoman. Of ik een ijsje wil. Aangezien ik ook al aan de cola zit, kan er ook nog wel een ijsco bij. De man die olie verkoopt biedt mij spontaan zijn stoel aan. Als een koning zit ik op mijn troon midden in de bazaar. Er worden foto’s gemaakt van mij en van mijn motor. De ijscoman gebruikt mij als marketingtool; hij houdt een ijsje omhoog, schreeuwt wat en wijst op mij. Mijn motor wordt als heilig relikwie aanbeden. Af en toe moet ik opstaan, omdat iemand met mij op de foto wil.

Na genoeg suikers binnen gekregen te hebben en genoeg energie te hebben om mij weer te ergeren aan al die aandacht, schud ik her en der nog wat handen en stap ik op de motor. Oude vrouwen en kinderen worden weggejaagd omdat ik met mijn motor achteruit moet. Mannen helpen zoals gewoonlijk duwen, waardoor ik naar mijn smaak veel te snel achteruit rijd. Gelukkig staat net het stoplicht op rood zodat ik ruimte genoeg heb om de weg op te draaien. Ik start de motor, rijd weg en …… laat de motor af slaan. Een actie die in Europa een hoop schatergelach en de titel stumper tot gevolg zou hebben. In Oezbekistan blijven volwassen mannen je echter onverstoord met open mond aanstaren. Ik start de motor opnieuw en rijd weg. Op weg naar Khiva blijven mensen toeteren en krijg ik een oke-gebaar van een vrouwelijke taxipassagier.

Het besef komt pas ‘s avonds. Ontdaan van motor, van de motorkledij, van het stof en vuil, loop ik met mijn nette uitgaanskledij door de stad. Van God verander ik in een voorbijganger. Er wordt niet meer op of omgekeken naar mij. Geen woord wordt er tegen mij gesproken. De aandacht is over. IMG-20150527-WA0002 Aangezien ik twee weken de tijd heb voor Oezbekistan en ik hier een erg goede guest house heb, blijf ik hier voor de komende paar dagen. Dit betekent dus vooral rust! De motor blijft op stal en het pak in de kast. Met een koude Efes kijk ik uit op het oude centrum van Khiva. Zodra ik flauw ben van het uitzicht gaat het motorpak weer aan en word ik weer een beetje God. Getoeter, gezwaai en gestaar van volwassen mannen en met de helm er nog bij op ….. zwaaien misschien zelfs de meisjes weer.